صنعت جهانگردی

( A H Z A )

معرفی اجمالی شهر های ایران

در این قسمت به معرفی اجمالی شهرهای ایران می پردازم:

آذربایجان شرقی، آذربایجان غربی، اردبیل، اصفهان، ایلام، بوشهر، تهران، چهارمحال و بختیاری، خراسان جنوبی، خراسان رضوی، خراسان شمالی، خوزستان، زنجان، سیستان و بلو چستان، فارس، قزوین، قم، کردستان، کرمان، کرمانشاه، کهکیلویه وبویر احمد، گلستان، گیلان، لرستان، مازندران، مرکزی، هرمزگان، همدان، یزد .

آذربایجان شرقی

پوزش آخر را اول می خواهیم، فرصت نداریم غیر از تبریز و حومه به جای دیگری در استان سر بزنیم. یک دنیا شرمنده ایم!تبریز و اطرافش خوش آب و هوا و سرسبز است. بازار تبریز با سراها و تیمچه های بزرگی که هریک بوسیله شاهی از شاهان قاجار ساخته و پرداخته شده ، بزرگترین بازار سرپوشیده جهان است. این بازار کلی راسته دارد که اجناس شان یا شامه آدم را تحریک می کنند یا چشم را خیره! و صدالبته جیب راهم خالی می سازند: کفاشان، زرگران، فرش فروشان، لبنیات فروشان، خشکبار فروشان و... خلاصه حساب و کتاب جیب تان را داشته باشید، اما هرگز و هرگز از دیدن بازار تبریز صرفنظر نکنید. مسجد جامع داخل بازار نیز در جای خود دیدنی است. سراغ شهریار، پر آوازه ترین شاعر معاصر آذری زبان ایران را درخانه اش که حالا موزه ادبی شهریار شده (در محله مقصودیه) بگیرید و در مقبره الشعرا کنار مزار بزرگانی چون خاقانی، قطران تبریزی، مجیر بیلقانی، همام تبریزی، سلمان ساوجی و... بر مزار شهریار هم فاتحه ای بخوانید. تبریز شهر مشروطیت است و عجب نیست که یک خانه مشروطیت بکلی اسناد تاریخی هم داشته باشد. این خانه از زیبا ترین خانه های شهر است. حالا برویم سراغ یک تفرجگاه بزرگ: ائل گلی(= استخر ملت) که سابقاً شاه گلی (= استخرشاه) بود. اینجا قرق مخصوص مظفرالدین شاه در زمان ولیعهدی بود که بعداً به پارکی عمومی تبدیل شد. وای که آن عمارت وسط دریاچه ائل کلی چقدر زیباست و قایق سواری در دریاچه چقدر لذّت بخش است! اطراف تبریز یعنی در اسکو(جنوب غرب تبریز) روستای کندوان قرار دارد که عسلش شهره خاص و عام است. اما از این مهمتر خانه های روستاییان هم مانند غار در دل کوه کنده شده و بدین سبب کل روستاثبت آثار ملی است. زیبایی های رود و سبزه زار و چمن و درختان و آب معدنی و رمه هایش را خود بروید و ببنید. مجدّداً از کلیسای سنت استپانوس در جلفا، قلعه بابک در کلیبر، جنگلهای ارسباران، شهرتاریخی مراغه وسایردیدنی های استان پوزش می طلبیم.         

آذربایجان غربی

گشت وگذاردرآذربایجان غربی را باید از تخت سلیمان شروع کنیم: یک محوطه باستانی با جلوه های طبیعی که در فهرست آثار جهانی، به ثبت رسیده است. اینجا در کنار دریاچه ای که نزد زرتشتیان مقدس است، بقایای یکی از سه آتشکده مهم در دوره ساسانی یعنی آتشکده آذر گشسب و کاخی ازخسرو پرویز دوم و آثار دوره اسلامی و مغولی دیده می شود. این آثار را طبیعتی بکر و زیبا در میان گرفته است. مسیحیان همچون مذهب زرتشت حضور دیرینه ای در آذربایجان داشته اند و حالا بزرگترین یادگار این حضور قره کلیسا(درچالدران) است که قدمتش به دوران پیش از اسلام می رسد وعده ای ازشهدا و مقدسان دین مسیحیت درآن به خاک خفته اند. کلیسای ننه مریم در ارومیه نیز در جای خود دیدنی است و صد البته مسجد جامع این شهر را نباید از یاد برد. از همه اینها که بگذریم، گردش در دریاچه ارومیه را نباید از دست داد. هر چند که یک سوی سواحل این دریاچه روبه آذربایجان شرقی است، اما همه آن را با نام آذربایجان غربی و مرکزش ارومیه می شناسند. این دریاچه مجموعاً صد و دو جزیره دارد که به جز یک جزیره آن یعنی جزیره اسلامی بقیه پارک ملی شده اند ودرآنها می توان حیات وحش منطقه را مشاهده کرد. در غرب ارومیه و در مجاورت مرز ایران و ترکیه نیز دریاچه مارمیشو جویندگان طبیعت را به سوی خود می خواند. به اینها شهر زیبای ماکوبا ساختمانهای قدیمی اش مانند کاخ باغچه جوق را بیفزایید.

اردبیل

اردبیل را در ساحت طبیعی اش با سبلان سر به فلک کشیده می شناسیم و درساحت تاریخی اش با شیخ صفی الدین اردبیلی جد اعلای صفویان که نوادگانش بیش از دو قرن برای تأسیس نخستین سلسله شیعه مذهب دوازده امامی در ایران تلاش کردند. خواستگاه آنان آذربایجان بود و اردبیل کهن. دامنه های سبلان جلوه های زیبایی دارد و از این گذشته آب گرم های متعددی به برکت این کوه آتشفشانی از زمین می جوشد. اما معروفترین و بهترین آب گرم که حالا به تأسیسات بهداشتی و درمانی هم مجهز شده، آب معدنی سرعین در فاصله کمی از جنوب اردبیل است. مجموعه بقعه شیخ صفی الدین اردبیلی نیز که از پیش از دوران صفویه شکل گرفته، طی عصر صفوی گسترش یافته و حالا در زمره یکی از مهمترین آثار تاریخی- فرهنگی ایران قرار می گیرد. علاوه بر شیخ صفی بسیاری از بزرگان خاندان صفویه ازجمله شاه اسماعیل بنیانگذار سلسله صفویه در این مجموعه آرمیده اند. از شرح نفایس بقعه که چشم را خیره می کنند، درمی گذریم. جنگل های خلخال که در یکی از مسیر های استان اردبیل به استان گیلان قراردارد، در نهایت زیبایی است. جلگه سرسبز مغان و ساحل ارس هم دلگشایند. اما اگر چشمتان دنبال سوغاتی و جنس ارزان و سایر کالاهای مورد نیاز می گردد، به بازارچه های مرزی بیله سوار و پارس آباد در مجاورت مرز جمهوری آذربایجان هم سری بزنید.

اصفهان

باور کنید که اصفهان را با زاینده رود زیبا، کویر های بکر، کوچه باغ های روستایی و دست کم 10هزار اثر تاریخی نمی توان در چند پاراگراف معرفی کرد، اما شاید بتوان فهرستی از شاخص ترین و پر طرفدار ترین دیدنی ها را نام برد. اگر بیشتر با طبیعت دم خورید، اول از همه به کنار زاینده رود بروید. بخصوص در محدوده چهل پل تاریخی یعنی سی وسه پل(صفوی)، خواجو (صفوی)، جوبی(صفوی) وشهرستان(سلجوقی)، بیشه ناژوان هم که از معدود بیشه های باقی مانده در حریم شهری است، بینهایت دلگشا و محبوب تمام اصفهانی ها ست. اما اگر طرفدار تاریخ و فرهنگ و هنر هستید، بدانید که در بهشت ایران قدم نهاده اید. مسجد جامع را هرگز فراموش نکنید که معمولاً با مسجد امام(شاه سابق) در میدان نقش جهان اشتباه گرفته می شود. این مسجد جامع لااقل 700 سال قدیمی تر از مسجد امام است و آثاری از آل بویه، سلجوقیان، آل مظفر، ایلخانان، صفویه و قاجار را در خود جای داده و خلاصه دریای معماری و هنر است. میدان نقش جهان با چهار اثر مسجد امام، مسجد شیخ لطف الله، عالی قاپو و بازار قیصریه قطب گردشگری اصفهان را شکل می دهد. در جانب غربی میدان می توانید باغ و عمارت چهلستون را ببنید و نیز موزه هنرهای تزئینی(رکیب خانه دوره صفوی) و موزه هنرهای معاصر اصفهان(خانه ظل السلطان). در خیابان عباسی چهارباغ عباسی عمارت هشت بهشت از دوره صفوی را هرگز از یاد نبرید و اگر توانستید در وقت نماز که مدرسه چهارباغ باز است، سری هم به آنجا بزنید. بازار هنر هم کنار مدرسه قراردارد. در جلفا اما، کلیساهای تاریخی مانند کلیسای جلفا و کلیسای مریم با تلفیقی از هنر و معماری اسلامی و مسیحی و صدالبته با روح ایرانی انتظار شما رامی کشند. یک موزه جدید در اصفهان ایجاد شده که توصیه می کنیم، دیدنش را از دست ندهید: حمام و موزه مردم شناسی علی قلی آقا با 300 سال قدمت و معماری بسیار چشم نواز. آن اطراف علی قلی آقا یک مسجد و بازارچه هم دارد که در جای خود دیدنی اند. منارجنبان معروف البته کمی از مرکز شهر دور است، اما ارزش رفتن را دارد. آن نزدیکی بر فراز کوه آتشگاه یک آتشکده ساسانی نیز وجود دارد که پای رفتن و قوت جوانی می خواهد! اصفهان آثار دیدنی بسیار دیگری دارد، اما ترجیح می دهیم به جای سخن گفتن از آنها از شهر تاریخی کاشان و آثار شاخص شان چون باغ و حمام فین، خانه بروجردی ها، خانه طباطبایی ها، بازار و مسجد و مدرسه آقا بزرگ یاد کنیم و روستای ابیانه که دو ساعتی تا کاشان فاصله دارد، اما درنهایت زیبایی و دلگشایی است. دیگر فرصتی نیست تا از دیدنی های نطنز و نائین و خوانسار و... سخن گوییم. حیف که نمی شود گفت پیر بکران در فاصله نزدیکی از جنوب اصفهان چقدر زیبا و تماشایی است!

ایلام

ایلام سرزمین جنگل و مرتع و عشایر است. هر جا که بروید زیباست. در شمال شهر ایلام به تنگه ارغوان و از آنجا به ارتفاعات جنگلی زیبایی می رسید که ییلاق عشایر است و باماشین از مرکز شهر بین 15 تا 30 دقیقه فاصله دارد. همچنین، در آنسوی کوههایی که ایلام پشت بدانهاداده، از طریق یک تونل به شیروان و چرداول می رسید که جنگلهای بلوطش مثال زدنی است و رمه های گوسفند و بز و میش در مراتعش آدمی را به وجد می آورد. در غرب شهر ایلام نیز منطقه ایوان واقع شده که کوههای پوشیده از جنگلش ازجمله کوه قراقیلان(نماد استان ایلام) اعجاب انگیز می نماید. حال اگر از ایلام به سمت جنوب برانید به دره شهر می رسید که تاریخ و طبیعت را یک جا باهم دارد. اینجا در دامن کبیر کوه، آن هم در بهار پوشیده از گل و چمن است و قلعه های تاریخی دو هزار ساله اش به علاوه یک شهر تاریخی باقیمانده از سده های نخستین اسلامی چشم هر بیننده ای را خیره می کند. اگر کمی از دره شهر فاصله بگیرید، در مرز ایلام و لرستان و بر روی رود سیمره- وحشی ترین رود ایران- پل هزار ساله گاو میشان را می بینید و از شگفتی درمی مانید. زیبایی های جنگل ها و رودها و مراتع بدره، ملک شاهی و صالح آباد را به ذهن جستجوگر شما می سپاریم.

 

بوشهر

اولین جاذبه استان بوشهر نوار ساحلی طولانی آن است که روبه خلیج فارس چهره می گشاید. خصوصاً در بندر بوشهر که از بندر های قدیمی و بزرگ ایران است. به همین سبب بوشهر یک بافت تاریخی بسیار غنی و جذاب دار دکه با آثاری مانند بازار، تل ارامنه، مدرسه سعادت کلیسای ارامنه گریگوری، کلیسای مسیح مقدس، ساختمان، مسجد جامع، استانداری سابق، آب انبار قوام و انبوهی از خانه های تاریخی و گذرگاه های پیچ در پیچ تشخص می یابد. در جنوب بوشهر و در منطقه دلوار، خانه قدیمی رئیس علی دلواری که جانانه با انگلیسی ها جنگید ، جالب توجه است و در سیراف یا همان بندر طاهری که در240 کیلومتری جنوب بوشهر قرارگرفته و یک زمان بزرگترین بندر تجاری ایران بوده است، می توان آثار تاریخی سترگی از دوره باستان تاسده های میانه اسلامی را سراغ گرفت. آثاری شامل حمام، کاروان سرا، قبر های سنگی، مسجدی از قرن هفتم هجری و قله ها یی از قرون دوم و سوم هجری.

 

 تهران

دیدنیهای تهران یکی دوتاکه نیست. خوشبختانه سه تای آنها(گلستان، سعدآباد، نیاوران) را در همین ویژه نامه معرفی کرده ایم ونیازی به تکرارنیست. درهرحال اگرکوهنوردهستید، کوهپایه های تهران، دردربند، درکه، دارآباد، کولک چال، توچال، گلاب دره وامامزاده داوود شمارابرستیغ کوه می خوانند. به قله توچال باتله کابین هم می توانیددسترسی پیداکنیدو ازآن بالا گستره تهران بزرگ راتاشهرری ببینید.(به شرطی که هواصاف وپاک باشد) اگراهل قلیان وکباب هستیددربندوسپس درکه راتوصیه می کنیم.  اگرهم پای کوه رفتن ندارید، اما طبیعت رادوست داریدبه جمشیدیه، پارک جنگلی پردیسان، پارک ملت یاپارک جنگلی چیتگر بروید. پارک جنگلی لویزان هم جایش امنیت ندارد، اما مجموعه هتل شیان دروسط جنگل جای امن وخوبی است. اگراهل فرهنگ وتاریخ وهنریدهم بدانیدکه خوب جایی آمده اید. تهران شهرموزه ها و کاخ موزه هاست: گلستان که یادگارقاجارهاست وسعدآبادونیاوران که مرده ریگ پهلوی است ازهمه شهره ترند. اماموزه ملی ایران بادوگنجینه باستان ودوره اسلامی پنجمین موزه بزرگ دنیاتلقی می شود و اگردوسه روزدرآن بچرخیدبازهم دیدنی دارد. نزدیک موزه ملی درخیابان سی تیرخانه زیبای قوام السلطنه ازنخست وزیران معروف دوره مشروطه و دهه 1320 به شکل موزه آبگینه وسفالینه ایران درآمده و از زیبا ترین گنجینه های پایتخت است. موزه ملی فرش هم بزرگترین موزه تخصصی فرش درایران وبلکه تمام جهان است. برای آنها که اهل سینماهستند، موزه سینمادرباغ فردوس راتوصیه می کنیم که شمارااز دوره اکران «دخترلر»و«آبی ورابی» تاهمین کارهای اخیرمخملباف وکیارستمی همراهی می کند. ساختمان باغ فردوس اززیباترین قصرهای قاجارهادرتهران است. امااگراهل زیارت هستید، چه جایی بهترازشاه عبدالعظیم درجنوب تهران ومزارشیخ صدوق درگورستان ابن بابویه. آن حوالی چشمه علی که آثاربرج وباروی قدیم ری رادرخودجای داده وبرج طغرل با هزارسال قدمت و نیزامامزاده عبدالله خیلی دیدنی است. گمان نکنیم حتی یک بیستم دیدنی های تهران رانام برده باشیم. دماوندواوشان وفشم وامامه وساواشی(فیروزکوه) و طالقان و جاجرودوابتدای جاده چالوس وسدکرج وسدلتیان وسدلاروپلورو... رامی گذاریم برای فرصتی دیگر!     

 

چهارمحال وبختیاری

وقتی تنهارودفلات مرکزی ایران یعنی زاینده رودوبزرگترین رودکشوریعنی کارون، هردو از چهارمحال و بختیاری سرچشمه می گیرند، معلوم است که این استان چقدرزیباست. مرکز استان شهرکردرابام ایران می خوانند واینجاوآنجایش پارکهاوباغ های بیشماری به چشم می آید. بنابراین خودشهربینهایت دیدنی است. امادرسایرنواحی اول ازهمه تونل کوهرنگ را توصیه می کنیم که بخشی ازآب کارون رابه زاینده رود منتقل می سازدویکی اززیباترین تفرجگاه های ایران به شمارمی رود. پل زمان خال درنزدیکی سامان (جنوب شهرکرد) وبه روی زاینده رودنیزبادرختان وبیشه های اطرافش خاطره خوشی درذهن شما برجای می گذارد. سایرنواحی استان ازبافت واردل گرفته تالردگان وفلاردپوشیده ازجنگل اندوهمه جا یک تفرجگاه به حساب می آید. جلوه های زندگی ناب عشایری درسرتاسراستان راکه دیگر نگوییدونپرسید. در یک کلام چهارمحال وبختیاری یعنی کوه، رود، چشمه، جنگل، مرتع وایل بزرگ وپرافتخاربختیاری.

 

 خراسان جنوبی

خراسان جنوبی رابابیرجندوقائنات می شناسیم وبازعفرانی که ازقائنات به دست می آید. شهربیرجندبافت و آثارتاریخی جالب توجهی داردکه قبل ازهمه بایدازقلعه تاریخی آن نام برد. بیرجندی هاازدوره صفویه در پناه همین قلعه ازتهاجمات دشمن بویژه ترکمن هاوازبکهامصون می ماندند. برج وباروی قلعه وفضای داخلی آن شمارابه یادارگ ویران شده بم می اندازد. خداراشکرکه این یکی ازخشم روزگاردرامان مانده! بندکوهستانی بیرجنددرهشت کیلومتری جنوب شهربادریاچه پشت آن نیزگردشگران راازمحیطی کویری به فضایی خوشگوارمی برد. این بندبیش از130 سال قدمت دارد. حسینیه ومدرسه شوکتیه باصدسال قدمت از دیگردیدنی های بیرجندهستندوبه اینهاباید باغ وعمارت اکبریه، باغ وعمارت شوکت آبادوباغ وعمارت رحیم آبادراکه جملگی متعلق به دوره قاجارهستند، افزود. باغ رحیم آبادازاینروکه سفره خانه سنتی و کارگاه های هنرهای دستی نیزدارددیدنی تراست.

 

خراسان رضوی

خراسان رضوی راباحرم امام رضا(ع) می شناسیم، اماازتوصیفش درمی گذریم، زیرامقاله ای درهمین ویژه نامه به معرفی مجموعه آستانه امام هشتم(ع) اختصاص دارد. مشهدامازیارتگاه های دیگری نیزداردکه مهم ترینشان خواجه ربیع درداخل شهروخواجه مرادوخواجه اباصلت درخارج ازشهرهستند. آثارتاریخی- فرهنگی شهربیشتردرهمان محوطه حریم متمرکزشده اند وسایرآثارچون خانه ملک، مصلی وحمام و مسجد هفتادودوتن غیرقابل بازدیدندامامشهدتادلتان بخواهدتفرجگاه دارد. سرآمداین تفرجگاه هایکی کوهسنگی درجنوب شهراست ودیگری پارک ملت وپارک جنگلی طرقبه درغرب شهر. ازطرقبه گفتیم، این راهم بیافزاییم که این منطقه یکی ازمهمترین تفرجگاه هاوییلاقات اطراف مشهداست که کوچه باغ هاورستوران های زیادی دارد. درامتدادطرقبه دومنطقه ییلاقی دیگربه نام جاغرق وعنبران نیزجالب توجهند ونرسیده به طرقبه دریاچه سدتاریخی گلستان بسی دیدنی است. چنارستان هاورستوران های شاندیزدرغرب طرقبه را نیز نبایدازیادبردومگرمی شودبه مشهدرفت وشیشلیک شاندیزرا نخورد! دراین میان آرامگاه فردوسی درمیانه باغی بزرگ، دوستداران اسطوره هاوحماسه های ایرانی رابه سوی خودمی خواند. اگربه زیارت فردوسی رفتید، فاتحه برمزارمهدی اخوان ثالث و بازدیدازبنای تاریخی هارونیه رافراموش نکنید. درنیشابورهم دوتن دیگرازمفاخرفرهنگ ایران به خاک خفته اند: عطاروخیام. گورهردودرباغهای بزرگ وفرح انگیزقرارگرفته است ودرباغ خیام مزارامامزاده محروق که ازآثارشاخص دوره صفوی است، جلوه ای رؤیایی دارد. در نیشابوریک جای دیگرراهم ببینید، کاروانسرای شاه عباس که درمرکزشهرواقع شده وعلاوه بر فضای تاریخی دوست داشتنی اش، یک موزه وچندغرفه وکارگاه صنایع دستی رادرخود جای داده است. در مسیر نیشابوربه مشهدباید ازقدمگاه عبورکنیدکه ازبکرترین باغهای تاریخی ایران است ومحل گام نهادن علی ابن موسی الرضا(ع). پس درآنجاهم سیاحت کنیدوهم زیارت. سبزوارهم باکاروانسرای فرامرزخان، مقبره ملا هادی سبزواری(اسرار)، مصلی، مسجد جامع، امامزاده یحیی وامامزاده شعیب دیدنی است، امااگرمی خواهیدجایی نزدیکتربه مشهدرا ببینید، منطقه ییلاقی کلات درحدود160 کیلومتری شمال شرق مشهد را توصیه می کنیم. اینجا یک بهشت واقعی است باکوههای سربه آسمان ساییده، دره هایی ژرف، شالیزار هایی عطر آگین، باغ وسپیدارهای شورانگیز، رودوآبشارهایی دلگشاوآثارتاریخی سترگ: کاخ خورشید از دوره نادرشاه افشار، مسجدکبودگنبد، سدنادری، برج وباروی نادری، کتیبه نادری و... چه کنیم که باید از مزارشیخ احمدجام درتربت جام، مزارشیخ حیدردرتربت حیدریه وکلی دیدنی دیگر در خواف، کاشمر، تایباد، چناران، سرخس، گنابادو... بگذریم. اهالی محترم سایرشهر های خراسان عذر ما را بپذیرید.

 

 

خراسان شمالی

خراسان شمالی گرچه استان جدیدی است، اماسابقه ای دیرینه داردوعلاوه بربقایای شهرهاوقلعه های قدیمی، مزاربزرگان علم ودین وعرفان ومحوطه های باستانی، طبیعت دلفریبی رانیزبه گردشگران عرضه می  کند، بخصوص دربخشهای شمالی ترکه پوشیده ازجنگل است. اماچون مجالی نیست تادرسراسراین استان به گردش درآییم، باگردش دربجنورد، مرکزاستان بسنده می کنیم. مهمترین دیدنی این شهرخانه مفخم است که به یکی ازسرداران محلی دردوره قاجارتعلق داشته است. آیینه کاری هاوکاشی کاری های بیرون ودرون بنااززیبایی خاصی برخورداراست وهم اکنون درتالارآیینه آن موزه ای نیزبرپاشده است که علاوه بر عکس هایی ازدوره قاجار، ابزارزندگی روزمره درآن دوره رابه نمایش می گذارد. نارین قلعه بجنورد، آرامگاه باباتوکل ازشاعران قرن چهارم هجری وبنای تاریخی بش قارداش ومجموعه تفریحی قارداش بش ازدیگردیدنی  بجنورد هستند .

 

 

خوزستان

تمام جاذبه های خوزستان ازکارون سرچشمه می گیرد؛ کارون است که زیباترین جلگه خوب ایران را شکل داده وموجب شده تمدن های زیادی درخوزستان بگیرندیااستقراریابند. پس سخن ازدیدنیهای خوزستان راازخط مسیرکارون آغازمی کنیم. درشمال استان سدهای مسجدسلیمان وکارون 3 دریاچه های بزرگ وزیبایی رافراهم آورده اند که خصوصاً درفصل بهارفضایی رؤیایی دارندوصدالبته که دیدن تأسیسات سدعظیم کارون 3 هرایرانی رابه آینده کشورخودامیدوارمی سازد. همچنین درمسجدسلیمان می توانیدنخستین چاه نفت ایران راببینیدوآثارتاریخی سه مسجدازدوران ایران باستان را. دردزفول بافت تاریخی شهر(هرچندکه ازجنگ آسیب فراوان دیده) وآسیابهای رعنابرروی کارون درجای خوددیدنی اندودر شوشترآنچه بیش ازهمه شهرت دارد، آبشارهای شهراست. دراینجابقایای تأسیسات باستانی چون آسیبها، کانالها، سدبندهاوبندهاشمارابه شگفتی وامی دارند. مسجدجامع شوشترازمساجدسده های اول اسلامی را فراموش نکنید. اما شوشترقدیمی تروجالبترازشوش است(شوشتریعنی شوش نو) که یکی ازآثارجهانی ایران، یعنی زیگورات چغازنبیل رادرخودجای داده. معبدی باسه هزارسال قدمت وازدوره تمدن عیلام در این شهرآرامگاه دانیال نبی که گنبدمخروطی اش شهره عام وخاص است، اشاره دیگری است به قدمت منطقه وبالاخره می رسیم به بقایای کاخهای هخامنشیان درشوش؛ چه آن که این شهرکهن پایتخت زمستانی هخامنشیان بود. قلعه ای نیزدرهمان حوالی باقیمانده ازباستان شناسان فرانسوی که درآغازسده بیستم در شوش کاوش می کردند. دراین قلعه که معروف به قلعه دمورگان یاقلعه شوسی است، یک موزه نیزایجاد شده است. درشهراهوازتمام حاشیه کارون، بویژه کنارپلهایش زیباست وبوستان جزیره دربستررودنیزیک تفرجگاه واقعی به حساب می آید. حالابه جنوب استان می رویم، به ساحل اروندکه هم دلگشاست وهم آمیخته به خون بهترین وپاکترین ایرانیان. درآبادان وخرمشهرزیبایی جنوب ویادگارهای جنگ راباهم ببینید. مجالی نیست تاازبهبهان وماهشهرودشت آزادگان وشادگان و... نیزسخن گوییم. فقط این رابگویم که اگرفکرکرده ایدحتی یک صدم دیدنی های خوزستان رامعرفی کرده ایم سخت دراشتباهید!

 

 

زنجان

ازهفت اثرتاریخی- فرهنگی ایران که درفهرست آثارجهانی به ثبت رسیده، یکی درزنجان است وهمین کافی است که زنجان مستحق گردش وگردش پذیری باشد. ازگنبدسلطانیه آخرین اثرجهانی ایران آغازمی کنیم. بزرگترین گنبدوساختمان آجری جهانی وسومین گنبدپس ازگنبدایاصوفیه وسانتاماریا. این بناراشاهان مغولی ایران(معروف به ایلخانان) هفتصدسال پیش بنانهادندومعماران وهنرمندان ایرانی برای خلق وتزئینش سنگ تمام گذاردند. باورمی کنیدکه گنبدسلطانیه 50 هزارمترمربع تزئینات آجری، گچ بری وکاشی دارد؟ روزی که گنبد ساخته شد، سلطانیه پایتخت ایران بوداماحالاشهرکوچکی است درحدود40 کیلومتری جنوب شرق زنجان. درزنجان بازارشهرباچاقوهای معروفش حال وهوای همه بازارهای تاریخی ایران رادارد ومسجدجامع ورخت شویخانه ازسایرآثارتاریخی پربیننده تراند. حالاازجایی بگوئیم که مطمئنیم کمتر درباره اش شنیده ایدوآن نیست مگرغار«کتله خور» درمنطقه خدابنده(جنوب استان). درست مثل غارعلی صدرهمدان است: آب زلال، قندیل های زیبا، دالان های بزرگ و... عده ای هم می گوینداصلاً یک سر دیگرغارعلیصدرهمین جاست الله اعلم!

  

سیستان وبلوچستان

سیستان وبلوچستان ازقدیمی ترین نواحی ایران است وهمین که رستم دستان پسوند«زابلی» را یدک می کشیده، شاهدی است براین مدعا. اصلاً چه خوب است گردش راازشهرپهلوان اسطوره ای ایران آغازکنیم وبه شهرسوخته زابل در57 کیلومتری غرب جاده زابل به زاهدان برویم. این شهرکهن که حالامدتهاست تحت کاوش باستان شناسان قراردارد، تعلق به هزاره سوم پیش ازمیلاداست وتابخواهیدازآن گورهای باستانی واشیاوابزارهای قدیمی یافت شده است. درزاهدان بازارسنتی شهرراازدست ندهیدودربندرچابهارکه حالایک منطقه آزادتجاری است، ازدیدن سواحل دریای عمان وگردش دربازارشهر(خصوصاً بازارماهی فروشان) لذت ببرید. چابهاردرست مثل جزیره کیش درختان کهنسال انجیرمعابررادرخودجای داده وعلاوه برآن تپه هایی داردموسوم به تپه گل افشان که درآن گل سرداززمین می جوشدوبه سمت پایین تپه روان می شود.

 

 

فارس

فارس یعنی کوروش، تخت جمشید، سعدی، حافظ وکریمخان زند. آرامگاه وکاخ کوروش درپاسارگاددست کم دوساعتی باشیرازفاصله داردوبدینسان کمترموردبازدیدقرارمی گیرد، امادرعوض کاخهای هخامنشیان درتخت جمشیددر53 کیلومتری شمال شهراست ومی توان به راحتی بدان دسترسی پیداکرد. تخت جمشیدراهرگزبدون نقش رستم نبینیدکه 3 کیلومتری غرب تخت جمشیداست. دراینجاشاهان هخامنشی درگورهای پرابهت صخره ای، روی یک دیواره بلندبه ابدیت پیوسته اند. کمی که به جنوب برانیدبه نقش رجب می رسیدکه چندکتیبه ونقش برجسته ازشاهان ساسانی دارد. امادرشیراز، خواسته یاناخواسته بایدازدروازه قرآن بگذریدوچه بهترکه بایک نیش ترمزصدپله ازکوه بالابرویدوقبرخواجوی کرمانی راهم زیارت کنید، در شیرازبی شک آرامگاه حافظ وسعدی راازیادنخواهیدبرد، بنابراین ازاین دومی گذریم وسراغ دوباغ مهم شهرمی رویم. یکی باغ ارم باعمارت قاجاری بسیارزیبایش که حالاباغ گیاه شناسی دانشگاه شیرازاست ودیگری باغ عفیف آبادکه موزه نظامی ارتش درآن جای گرفته. وای که چقدرزیباست! حالامی رسیم به نارنجستان قوام، نگین خانه های تاریخی شیرازکه هرچه از زیبایی اش بگوییم، کم گفته ایم. مگرمی شودایوان آیینه کاری شده، اتاقهای گچبری شده ونقاشی های سقفی ودیواری اش را توصیف کرد؟ درکوچه مجاورنارنجستان خانه زینت الملک قرارداردکه یک زمان اندرونی نارنجستان بوده وحالامحل موزه فارس شناسی. آن راهم ببینیدپشیمان نمی شوید. اکنون نوبت کریمخان زنداست که شیرازپایتختش بود. ارگ کریمخان، مسجدوکیل وبازاروکیل راازکف ندهیدواگربه بازاروکیل می روید، حتماً سرای مشیرراببینید. غیرازمسجدوکیل، مسجدنصیرالملک هم فوق العاده دیدنی است. این یکی البته ازکارهای دوره قاجاریه است وبالاخره می رسیم به شاهچراغ و یک التماس دعاازشما. تازه همه زیبایی های داخل شهراست، بهشت گمشده درمنطقه سپیدان(شمال غرب شیراز)جلوه های طبیعی زیبایی دارد. دشت ارژن درغرب شهرهم برای خودبهشتی است وازآنجابه کازرون می رسیدکه یک شهرتاریخی 1800 ساله ازدوره ساسانی بانقش برجسته های شگفت داردودرکناردریاچه پریشان جاخوش کرده است. ساسانیان البته در منطقه فیروزآباد(جنوب شیراز) هم آثاردرخورتوجهی دارند. گمان می رودازطبیعت کم گفته باشیم. دریاچه بختگان، طشک، مهارلو، فامورودریاچه سددرودزن شمارابه سوی خودمی خوانند. جای ماراهم خالی کنید!

 

 

قزوین

استان قزوین که بخش بزرگی ازآن رادشت حاصلخیزوتاریخی قزوین قرارگرفته، ازقدیمی ترین کانونهای استقراراجتماعات انسانی درایران است. اگرفقط می خواهیددرشهرقزوین به گردش درآیید، مسجدجامع وبازارشهرباسرسرای مهم سعدالسلطنه، وزیروحاج رضایی دیدنی است. لابدمی دانیدکه درابتدای دوره صفویه(زمان شاه طهماسب اول) قزوین پایتخت صفویان بود وحالا یادگاراین پایتختی عمارت چهلستون قزوین است که موزه ای درآن برپاشده. غیرازاین موزه ای که درحسینیه امینی ها قراردارد وآیینهای عاشورایی رامعرفی می کند، باتوجه به ساختمان قدیمی بسیارزیبایش، طالبان هنرومعماری رابه سوی خود می کشاند. درارتفاعات شمال قزوین می توان زیباترین جلوه های طبیعی رایافت، کوههای سربه فلک کشیده ودره های ژرف وروستاهای سرسبزمیان آنهادل ازهربیننده ای می رباید. دراینجادریاچه اوان باباغهای پیرامونش شمارایک سرازشلوغی شهرجدامی سازدومنطقه حفاظت شده الموت باقلعه معروفش که زمانی مقرحسن صباح، رهبراسماعیلیان بود، شگفتی های طبیعت وتاریخ ایران راپیش چشمتان می نشاند.

 

قم

قم رابادوصفت می شناسیم: بارگاه حضرت معصومه(س) ومدارس علوم دینیه، حرم خواهرامام هشتم(ع) البته جداازقدسی بودن ومعنویت، ازحیث تاریخی، معماری وهنری نیزحائزاهمیت بسیاراست وپیشینه ای حدوداً هزارساله دارد. درکنارآستانه مسجداعظم قم که به تازگی بعنوان 14 هزارمین اثرتاریخی ایران درفهرست آثارملی به ثبت رسید، درخورتوجه است. بسیاری ازبزرگان علم وادب ومذهب ایران ازمراجع بزرگ گرفته تا شعرایی مانند پروین اعتصامی نیزدرآستانه حضرت معصومه به خاک خفته اند. همچنین درقم مدرسه تاریخی فیضیه(مهدنهضت اسلامی امام خمینی) وبازارشهرازدیدنیهای مهم هستندوبیرون ازشهرگردشگران ودوستداران امام زمان(عج) جایی رابهترازمسجدجمکران نمی یابند. این مکان ملجأ بسیاری از دردمندان ومؤمنان است. التماس دعا!

 

 

کردستان

هرچندکه تمام استانهای غربی ایران زیباوپرشکوهند، امازیبایی کردستان چیزدیگری است که بامیهمان نوازی مردمانش هر کسی رابرای دیدارازاین استان وسوسه می کند. دیدنی های کردستان دریک کلام عبارتندازآنچه شماازلحظه ورودبه استان تا خروج ازآن به چشم می بینید! ازکوه وجنگل ورودومرتع گرفته تاشهرهاوروستاهایی که دردل آنها جای گرفته اند. اورامان معروف ورؤیای درنزدیکی مریوان راازیادنبریدودرشمال همین شهر، زیباترین جلوه های طبیعی کردستان رادردریاچه زریوار (= زریبار) وپیرامونش ببینید. شهرسنندج به تمامی زیباست، اما برای گردش بیشتردرآن موزه سنندج راپیشنهادمی کنیم که در یک خانه تاریخی150ساله معروف به منزل«سالارسعید» دایرشده وشامل دوبخش تاریخ وباستان شناسی است. بازارقدیمی سنندج هم باصنایع دستی کردی درانتظارشماست. این بازاررادرزمان صفویه ساخته اند. ازاینکه نمی توانیم انبوه خانه های تاریخی، پلها، قلعه ها، حمامها، بازارهاومساجدتاریخی کردستان راکه درسراسر این استان پراکنده اند، معرفی کنیم یک دنیا شرمنده ایم!  

 

 

کرمان

اگرآن زلزله نبود، معرفی کرمان رابابم وارگ سترگش آغازمی کردیم، اما دریغ وصددریغ که دیگرنیست وباشدکه روزی دوباره سربه آسمان ساید! کرمان دیدنی بسیاردارد، اماتوصیه مادروهله اول مجموعه گنجعلی خان است. مجموعه ای شامل بازار، میدانگاه، مسجد، ضرابخانه وحمام گنجعلی خان که ازمعروفترین موزه های مردم شناسی ایران به شمارمی رود. دربازار کرمان ونزدیکی های حمام گنجعلی خان می توانیدازیک سفره خانه سنتی زیباسراغ بگیریدکه قوری هایش روی سماور جوش آمده اندوشمارابه لختی استراحت فرامی خوانند. درکناراینهادیدن مسجدجامع کرمان رانیزازدست ندهید. حالاازشهربیرون بیاییدتابه سمت جنوب برویم. آنجاماهان رؤیایی چشم به راه ماست. قبل ازآن درجوپاربه زیارت امامزاده حسین جوپارمی رویم وآنگاه درماهان سربه آستان شاه نعمت الله ولی می سپاریم. زیبایی آستانه اوبامعماری شکیل قرن نهم و حیاط های تودرتوکه درسایه چنارهای چندصدساله دلربایی می کنند. کاملاً غیرقابل توصیف است. کرمان راهرگزوهرگز بی مزارشاه نعمت الله ولی نبینید. کمی آن سوترازماهان باغ شاهزاده ازدوره قاجارباسروهاوچنارهای کهن، عمارت شاه نشین و حوضهای بزرگ پلکانی، زیباترین باغ دراستان کرمان ویکی ازبهترینهادرایران رابه تصویرمی کشد، امااین همه ماهان نیست؛ جابجاباغ است وکوچه باغ وخیالی که مجال درنگ نمی یابد.  

 

کرمانشاه

کرمانشاه رابیشترهمراه بیستون می شناسیم که ازقدیمی ترین سکونتگاه هاومراکزتمدن ایرانی است ودرشعروادب پارسی نیز مقامی درخوریافته است: دیشب صدای تیشه ازبیستون نیامد/گویابه خواب شیرین وفرهادرفته باشد. این بیستون که عرصه تلاش فرهاددرراه وصال به معشوق بود، درفاصله نسبتاً کمی ازشرق شهرکرمانشاه قرارگرفته وعلاوه برچندغارپیش ازتاریخ کتیبه ای سترگ ازداریوش اول سومین شاه هخامنشی داردکه معروفترین کتیبه این سلسله وبلکه ایران باستان است. پای کتیبه مجسمه ای ازهرکول خدای یونانی به چشم می آید، یادگاری ازتسلط سلوکیان غیرایرانی برسرزمین پارسهاست وچندکتیبه از دوره اشکانی وصفوی ومحوطه فرهادتراش که گرچه به فرهادنسبت داده می شود، اماجایگاه کتیبه یانقش برجسته ناتمامی از رقیب اوخسروپرویزساسانی است. آبگیرجلوی بیستون نیزصفای خاص خودرادارد. امادرشهرکرمانشاه طاق بستان ازجایگاه های مقدس شاهان ساسانی بانقش برجسته ای ازخسروسواربراسبش شبدیزوبااستخری بزرگ دربرابرطاق وچنارهاونارونهای کهن درگوشه وکناربسی دیدنی وفرحزاست. خوردن کباب دنده کرمانشاهی زیردرختان طاق بستان رافراموش نکنیدوسری هم به تکیه معاون الملک ازآثاربرجسته دوره قاجاربزنید. پاوه وهرسین وصحنه وقصرشیرین نیزدربهاربینهایت زیبایندوحیف که فرصتی نیست تاازآنهاسخن گوییم. بدرودکرمانشاه باستانی! 

 

کهکیلویه وبویراحمد

استان کهکیلویه وبویراحمدازآن استانهایی است که جلوه های طبیعی اش برجاذبه های تاریخی اش پیشی گرفته است. کوه های بلندکه شهره ترین آنها دنااست، تنگه های شگفت آور، جنگلهای تنک بلوط ورودهاونهرهای بیشمارجاذبه های فراوانی برای مسافران پدیدآورده اند. دردسترس ترین این جاذبه هاآبشاریاسوج درنزدیکی شهریاسوج است که از وجود پارک جنگلی وتأسیسات تفریحی نیزبهره می برد. همچنین بایدازآبشارفصلی دلی بهرام بیگی یادکردکه آبشاری بلندو زیبا است. در منطقه چرام(غرب دهدشت) چشمه بلقیس باآب گواراوباغهای انبوهی که پیرامونش رافراگرفته طبیعت گردان رابه سوی خودمی خواندوآبشارمارگون درشمال استان هم که معروف است. کوه دنادرشمال یاسوج هرچندکه عنوان بزرگترین جاذبه طبیعی استان رابه خوداختصاص داده، امابیشتربه کارآنهامی آیدکه اهل کوهپیمایی وکوهنوردی هستند. غیرازاینهاباید به تالاب برم الوان دربخش بهمنی ازشهرستان کهکیلویه، تالاب برم شیردرشهرستان بویراحمدوتالاب برم کوه گل دردامنه دنا اشاره کردکه هریک زیبایی مخصوص به خودرادارند. درهمه این نواحی می توانیدجلوه هایی اززندگی عشایرراهم ببینید.

 

گلستان

اینکه نام این استان راگلستان بگذارند، چیزکمی نیست استان گلستان نام وصفتش بایکدیگرهمخوانی کامل دارند. حالااز کدام گل این گلستان پرگل بگوییم که طبع چون گل بقیه رنجیده خاطرنشود؟ ازپارک ملی گلستان شروع می کنیم که بکر ترین جنگلهاوحیات وحش ایران رادرخودجای داده است. اگرماشین دارید، حتی به این پارک ملی برویدوبه تابلوهای راهنماتوجه کنید. جنگل ناهارخوران در5 کیلومتری گرگان نیزازمعروفترین محوطه های جنگلی کشوراست. درگرگان همچنین پارک جنگلی قرق وپارک النگ دره هم مورداقبال گردشگران است. درمنطقه گنبد، روستای زیارت وجنگل شصت کلاه معروفیت بیشتری دارندوگنبدقابوس معروف هم دروسط شهرقرارگرفته است. اگربه بندرترکمن بروید، علاوه بر ساحل ودریا، پوشش وآداب ورسوم ترکمنهابرایتان جالب خواهدبود. همچنین جزیره آشوراده اگرخللی به زبان فارسی نباشد، یک«سوپرایز» واقعی است!    

 

گیلان

اززیبایی شهروروستای گیلان که بگوییم، اهالی سایرمناطق حق دارندگلایه کنندوبه همین سبب است که درگیلان هیچ مسافری یکجابندنمی شود، همه درحرکتند. امابدون شک هیچکس تردیدنداردکه ماسوله زیباترین روستای گیلان است. اگر ماسوله را نبینید، یعنی گیلان راندیده اید! مرداب انزلی بانیلوفرهای آبی ومحیط نیمه بکرخود(اگربگذارندهمین نیمه بکری هم بماند) جای خودرادارد. اگرازلاهیجان گذرکردید، شیطان کوه باآبشاربلندودریاچه مصنوعی کنارش راهم ببینید؛ هرچند که براثرازدحام گردشگران جای شلوغی است. آنها که ازسمت قزوین واردگیلان می شوند، دیدن سدمنجیل ودریاچه پشت آن ونیزتوربین هایی که بانیروی بادبرق تولیدمی کنند، برایشان دلنوازاست. درمنجیل یاکمی جلوتردررودباربایک نیش ترمز می توانیدبهترین زیتون ایران رابخرید. برای آنهاکه درهرجاودرهرحالت زیارت رادوست دارند، امامزاده هاشم درنزدیکی رشت وآستانه اشرفیه که مزاربرادرامام رضا(ع)رادربرگرفته، معنویت خاصی دارد. راستی اگربه لنگرودرفتید، بازارسنتی آن و پل تاریخی اش راحتماً ببینید، مطمئناً پشیمان نخواهیدشد. دیگرمی ماندجنگلهای تالش میان بندرانزلی وآستاراکه درآن می توان برفرازارتفاعات جنگلی ابرهارازیرپادیده نه بالای سر! آستاراهم که پرباران ترین نقطه ایران است، فال است وتماشا.

 

لرستان

لرستان سرزمین کوهستان وجنگل است ونمادآن نیزچیزی نیست مگرقله سربه فلک کشیده فلک الافلاک دروسط شهرخرم آباد. این قله سترگ نمونه کاملی ازقلعه های تاریخی ایران است که موزه ای نیزدرآن برپاشده است وهیچ مسافری دیدن آن راازدست نمی دهد. ازدیگرآثارتاریخی استان که برای گردشگران جذابیت زیادی دارند، یکی پل دخترروی رودکشکان است که درزمان ساسانیان بناودردوره اسلامی تجدیدبناشده است ودیگری مسجدجامع بروجردکه قدمتش می رسدبه دوره مأمون عباسی. اماطبیعت لرستان کم ازپیشینه آثارتاریخی اش ندارد. خصوصاً آبشارهای استان که تفرجگاه هایی واقعی اند: آبشارتاف درحوالی خرم آباد، آبشارافرینه بین خرم آبادوملاوی، آبشاربیشه وتله زنگ درمسیرراه آهن جنوب(درود) وآبشار آب سفیددرالیگودرز. درکناراینهاتوصیه می کنیم به دریاچه گهردردامنه اشترانکوه هم سربزنیدکه ازمراکزمهم پرورش ماهی دراستان است. کوههای پوشیده ازجنگل لرستان نیزجاذبه فراوان دارند، اما قوت جوانی وپای رفتن می خواهند.

 

مازندران

دیدنیهای مازندران ازهمانجاشروع می شودکه شماگام درآن نهاده اید. فرقی نمی کندازکدام سوواردشده باشید؛ جنگل است وشالیزار، مرتع است ومزارع چای، باغ است وبوستان. دراین میان رامسرطرفداران زیادی دارد، زیراهم جنگلهایش انبوه است، هم ساحلش زیباست وهم شهرسروروی مرتبی دارد. دیدن جواهرده درجنوب غربی رامسرراازیادنبرید. نزدیک رامسر مجموعه نمک آبرودباتله کابین معروفش که ازمیان جنگلهامی گذرد، پای هرکسی رابرای رفتن سست می کند. زیبایی چالوس وکلاردشت که مثال زدنی است امابگذارید به یک چای بکرتربرویم. دربهشهرکه تفریحگاه شاه عباس اول بودو «اشرف البلاد» خوانده می شدوحالاجنگلهایش را«عباس آباد» می خوانند، درست وسط جنگل دریاچه وسدوکاخی ازدوره شاه عباس باقیمانده که بینهایت زیباوبکراست. قایق سواری روی این دریاچه ودرمحاصره درختان انبوه هوش وحوالی رااز آدم می رباید. اگرازجاده های هرازوچالوس به مازندران نیامده اید، لااقل ازاین طریق خارج شوید، زیرااین دواززیباترین جاده های کشورند. تهرانی هاالبته این راخوب می دانند، امابرای سیستانی هاوایلامی هاوبوشهری هایک یادآوری کوچک ضررندارد.  

 

مرکزی

دراستان مرکزی 3 محورگردشگری اراک، محلات وخمین رابایدموردتأکیدقرارداد. دراراک حمام چهارفصل که ازدوره قاجاربه یادگارمانده گنجینه ای ازآثارتاریخی ویک موزه مردم شناسی رادرخودجای داده است. مدرسه سپهداری اراک که افرادی چون شیخ عبدالکریم حائری وامام خمینی درآن به تحصیل وتردیس پرداخته اندوبازاراراک ازدیگردیدنی های اراک هستند. محلات، شهرگلهاومرکزکشت گل درایران است. دراین شهرکشتزارهای وسیع گل ومجتمع آبگرم محلات طرفداران زیادی دارندوآثاری چون: محراب قدیمی امامزاده فضل ویحیی، امامزاده شاه عبدالله، قلعه آقاخان نیمورومسجدجامع چشم انتظارگردشگران نشسته اند. خمین رابابیت امام خمینی می شناسیم که علاوه برتعلق به یکی ازدوران سازترین مردان تاریخ ایران، نمونه کاملی ازخانه های تاریخی ایران باهشتی، اندرونی، بیرونی، اصطبل وباغ است. درخمین بوستان سرسبزبیجه رااز یادنبرید.

 

هرمزگان

هرمزگان باآن همه بندروجزیره درخلیج فارس دیدنی کم ندارد، امابرای گردشگران سه جاجالب تراند: کیش، قشم وبندر عباس. درکیش که لوکس ترین منطقه توریستی کشوراست، علاوه بربازارهای بزرگ ومدرن باانواع کالاهای لوکس می توان به دیدن شهرتاریخی حریره درشمال جزیره رفت که حتی سعدی هم آن رادیده. قناتهای هزارساله جزیره راهم یک شهروندایرانی مقیم آلمان تبدیل به یک شهرزیرزمینی کرده که بی شک بهترین مجموعه تاریخی- فرهنگی کیش است. غروب کیش رابایدباکشتی یونانی درغرب جزیره ببینیدواگرباجاندارانی غیرازانسان هم سردوسنتی داریدبه دلفینایوم بروید. دربانجونیزبه نظاره درختان چندهزارساله انجیرمعابدبنشینید. قشم البته به اندازه کیش لوکس نیست، امابزرگتراست وبکرترو زیباتر. غارهای خربس، دشت ستاره افتاده، جنگلهای حراکه گاه زیرآب می روند، پلاژسیمین، بندرلافت که درآن لنج می سازندوقلعه پرتغالیها بخشی اززدیدنی های این جزیره شگفت راتشکیل می دهندوچه ساحل زیبایی دارداین قشم! ساحل بندر عباس اگربندریهاناراحت نشوندبه تمیزی ساحل کیش وقشم نیست، امادرهرحال زیباست وازآنجامی توان کشتیهاونفتکشهای غول آساراتماشاکرد. بازاربندرهم که حرف ندارد، امادرشمال شهردرمنطقه گنوبه جایی می رسیدکه رودوآبشارونخلستان و آبمعدنی(بااستخربهداشتی وتأسیسات تفریحی) دارد. اینجاگاه درشب تن آدمی ازخنکای بادمورمورمی شود. بندرعباس و سرما؟!

 

همدان

همدان چندجاذبه مهم داردکه همگی به یک اندازه معروف اند. مهمترین جاذبه طبیعی غارطولانی وشگفت آورعلیصدراست که حالابرای خودبه یک مجموعه توریستی معتبربدل شده ومی توان درون دهلیزهاوتالارهای نورپردازی شده اش باقایق به حرکت درآمدوقندیل های زیبارانظاره کرد. داخل شهرآرامگاه حکیم ابوعلی سینافیلسوف وپزشک بزرگ ایرانی وبابا طاهر عریان شاعردرویش مسلک همدانی طرفداران بسیاردارد. آبشارگنجنامه ودوکتیبه تاریخی آن نیزبه مایادآوری می کنند همدان یاهمان هگمتانه قدیم پایتخت نخستین سلسله آریایی ایران یعنی مادهابودوپس ازآن پایتخت تابستانی هخامنشیان. چه آنکه همدان پشت به الوندسترگ داده وخنکای خوبی دارد. اگرطالب ظروف سفالی هستید، به لالجین درشمال شهرهمدان نیزسری بزنید. اینجایکی ازبزرگترین مراکزصنایع دستی درایران است ومی توان ظروف سفالی راهم باکیفیت وهم ارزان خرید. 

 

یزد

یزدیعنی عروس کویر، یعنی دومین شهرتاریخی دنیابعدازونیزوپایتخت شهرهای خشتی جهان. شهربادگیرها، مناره هاوآب انبارهاوبازارهاویک دنیاخانه تاریخی. ازتکیه امیرچخماق یابه قول یزدیها«میرچماق» شروع می کنیم که یکی ازنمادهای یزد است ومی توان درکنارش مسجدکوچک، اماموقرمیرچخماق ازسده نهم هجری رامشاهده کرد. بعدنوبت مسجدجامع کبیرمی رسدکه سرآمدآثارتاریخی شهراست ونهصدسالی قدمت دارد. اطراف مسجدحتماً درکوچه های محله تاریخی فهادان به گردش درآییدوتااعماق تاریخ پیش بروید. باغ دولت آبادهم که بلندترین بادگیرشهررادرخودجای داده فضای دل انگیزی دارد. ازآثارتاریخی دیگربقعه دوازده امام درکنارمسجدجامع، مدرسه ضیائیه(زندان اسکندر)، خانه تاریخی عامریها ولاریهاو آتشکده زرتشتیان راتوصیه می کنیم. به اینهابایدبازارراهم افزودکه علاوه برفضای تاریخی بسیارجالب، ازذخیره مالی شمابه نحوقابل ملاحظه ای می کاهد! ازیزدکه بیرون بیایید، درجانب شمالغرب ابتدابه شهرتاریخی اردکان می رسیدکه معتبرترین زیارتگاه زرتشتیان جهان رادرکنارداردودرآن می توان به دیدن خانه ای رفت که زادگاه سیدمحمدخاتمی است. سپس سیمای میبد- شهری که به تمامی درفهرست آثارملی ایران ثبت شده- نمودارمی گردد. یک وعده غذادرمجموعه تاریخی رباط عباسی که حالابدل به رستورانی شیک شده، خستگی راه راازتنتان درمی آورد. باپوزش ازابرکوهی ها، مهریزیها، بافقی ها، طبسیهاوتفتیهاکه شهرشان ازمیبدواردکان کم ندارد، این بخش رابه پایان می رسانیم.     

 

برگرفته شده  از روزنامه ایران شنبه 27 اسفندماه 1384

 

+ نوشته شده در  یکشنبه 31 تیر1386ساعت 3:31  توسط   |